Onafhankelijk financieel adviseur in Den Haag

Situatie
In dit dossier begeleidde ik een cliënt die na het overlijden van de partner en de verkoop van de woning overzicht wilde in vermogen, nalatenschap en de financiële houdbaarheid van de jaren die nog voor hem lagen. Er lag vermogen, maar erfrechtelijk zat het niet goed in elkaar. Door een oudere testamentaire regeling zou uiteindelijk vooral de dochter met een te zware belastingrekening worden opgezadeld. Tegelijk speelde ook de wens om niet alleen voor de dochter iets goed te regelen, maar ook voor een kleindochter en de achterkleinkinderen. De vraag was dus breder dan alleen erfbelasting besparen: wat moet deze cliënt zelf overhouden, wat kan nu al verstandig worden geregeld en hoe voorkom je dat de familie later met een onnodig dure en onhandige nalatenschap blijft zitten. Deze geanonimiseerde versie is inhoudelijk gebaseerd op het nalatenschapsplan, maar gezinssamenstelling en details zijn aangepast.

Aanpak
Ik ben hier begonnen waar het hoort: eerst toetsen hoeveel vermogen nodig blijft om het leven van cliënt zelf betaalbaar te houden. Dat was niet bijzaak maar het hoofdthema. Pas daarna heb ik gekeken naar het erfrechtelijke probleem onder de motorkap: de eerdere testamentaire route, de scheve fiscale uitkomst voor de dochter en de vraag hoe ook kleindochter en achterkleinkinderen logisch in het plan konden worden betrokken. Alleen jaarlijks wat vrijstellingen benutten was hier niet genoeg. Dan ben je simpelweg te laat. Mijn toegevoegde waarde zat hier juist in de combinatie van financiële planning, erfrecht en estate planning: niet één losse rekensom, maar een integraal plan met scenario’s voor schenken, nalaten, testamentaire actualisatie en verdeling over meerdere generaties. Zo ontstond niet alleen een oplossing voor de dochter, maar ook een bredere route waarbij kleindochter en achterkleinkinderen al bij leven konden worden meegenomen in de vermogensoverdracht.

Uitkomst
De uitkomst was helder en werkbaar. Cliënt hield ruim voldoende buffer voor zijn eigen levensonderhoud. Tegelijk kon een deel van het vermogen al gecontroleerd worden doorgeschoven naar de volgende generaties, waardoor de latere belastingdruk fors werd verlaagd en de fiscale druk bij de dochter werd afgevlakt. Voor de dochter lag er daarmee een concrete oplossing, maar zij stond niet langer alleen centraal: ook de kleindochter en de achterkleinkinderen kregen een logische plek in het plan. Dat maakte de nalatenschap niet alleen fiscaal slimmer, maar ook familiebreed beter uitgebalanceerd. Precies daar zit voor mij de kern van goed erfrechtelijk advies: eerst zorgen dat het leven van cliënt zelf betaalbaar blijft, daarna pas het vermogen gericht en doordacht laten landen bij dochter, kleindochter en achterkleinkinderen.

Situatie
In dit dossier begeleidde ik een cliënt die door een ontvangen erfenis op het eerste gezicht financieel ruimer leek te zitten. Dat was maar een deel van het verhaal. Het inkomen was beperkt, de pensioenopbouw bescheiden en een deel van de inkomensondersteuning stond onder druk zodra het vermogen op naam kwam te staan. Dan zie je snel hoe verraderlijk dit soort situaties zijn: er staat geld, maar zonder plan loopt het langzaam weg door inflatie, verkeerde keuzes en het verlies van regelingen. De echte vraag was dus niet: hoe zetten we dit geld weg? De echte vraag was: hoe blijft het leven van deze cliënt op langere termijn betaalbaar?

Aanpak
Ik heb eerst financiële planning toegepast zoals het hoort: inkomen, uitgaven, toeslagen, pensioen, AOW, interen op vermogen en de gevolgen van inflatie naast elkaar gezet. Daarna heb ik meerdere routes doorgerekend. Alleen sparen gaf veiligheid, maar beperkte groei. Een combinatie van sparen, beperkt beleggen en een bancaire lijfrente gaf op langere termijn meer lucht, maar alleen binnen de fiscale ruimte en passend bij het risicoprofiel. Ook heb ik zichtbaar gemaakt welke opties in theorie aardig klinken, maar in de praktijk te omslachtig of te duur zijn. Dat is precies mijn toegevoegde waarde: niet blijven hangen in losse producten of mooie kreten, maar gewoon doorrekenen wat werkt, wat niet werkt en waarom.

Uitkomst
De uitkomst was helder. Er kwam een werkbaar plan met spreiding tussen direct beschikbaar spaargeld, beperkt en beheerst beleggen en een aanvullende pensioenroute waar daar ruimte voor was. Daarmee werd het besteedbaar inkomen over de planningsperiode sterker dan in de uitgangssituatie, zonder onverantwoord risico te nemen. Maar minstens zo belangrijk: het werd ook duidelijk waar de grenzen lagen. Deze cliënt kon niet onbeperkt teren op het idee dat een erfenis alle toekomstige tekorten wel zou oplossen. Juist daar zit het belang van financiële planning. Een erfenis is geen plan. Pas als je inzicht hebt in houdbaarheid, belastingen, toeslagen en levensstandaard, kun je er verstandig mee omgaan. Anders voelt vermogen veilig, terwijl het in werkelijkheid langzaam uit je handen glijdt.